Kayseri’de diyetisyen seçerken üç şeye bakın: karşınızdaki kişinin gerçekten diyetisyen olup olmadığına, ilk görüşmede size neler sorduğuna ve size ne vaat ettiğine. Fiyat, konum ve randevu kolaylığı bunlardan sonra gelir.
Sırayı bilerek böyle kurduk. Ucuz ve yakın ama yanlış kişiyle geçen üç ay, biraz uzaktaki doğru kişiyle geçen üç aydan daha pahalıya gelir.
Diyetisyen kimdir, kim değildir
Türkiye’de diyetisyen, üniversitelerin beslenme ve diyetetik bölümünden lisans diplomasıyla mezun olmuş kişidir. Hastalıklarda beslenme, besin bilgisi, vücut ölçümleri gibi konular bu eğitimin içindedir.
Piyasada başka unvanlar da dolaşır: beslenme koçu, sağlıklı yaşam danışmanı, sertifikalı beslenme uzmanı. Bunların bir kısmı birkaç haftalık kurslarla alınır. Bu kişiler iyi niyetli olabilir, ama diyetisyen değildir ve hastalığı olan birine plan hazırlayacak eğitimi almamıştır.
Sormaktan çekinmeyin. “Hangi üniversitenin hangi bölümünden mezun oldunuz?” sorusu kaba bir soru değildir. Diploması olan biri bunu bir cümleyle cevaplar; çoğu zaman diploma zaten duvarda asılıdır. Cevap dolambaçlıysa, ya da söz hemen “yıllardır bu işin içindeyim” kısmına geçiyorsa, bir sonraki adayınıza bakın.
Sosyal medyadaki takipçi sayısı ve önce/sonra fotoğrafları unvan yerine geçmez. Bir hesabın çok izlenmesi, size uygun bir plan hazırlayacağını göstermez.
Kayseri’de diyetisyenler nerede çalışır
Diyetisyenler hastanelerde, özel muayenehanelerde, bazı spor salonlarında ve çevrim içi olarak çalışır. Hangisinin size uygun olduğu biraz da ihtiyacınıza bağlıdır.
Kronik bir hastalığınız varsa ve hekiminiz beslenme desteği öneriyorsa, önce hastanedeki imkânları sorun. Hekiminizle aynı çatı altında çalışan bir diyetisyen tahlillerinize ve tedavinize daha kolay ulaşır.
Konum da hesaba katılmalı. Develi, Yahyalı ya da Bünyan’dan merkeze gelecekseniz yolu bir kez değil, her kontrolde yapacağınızı düşünün. Melikgazi’den Talas’a geçmek bile kışın başka bir iştir. Kar ve buzlu yol bu hesabı değiştirir; karlı bir sabah durakta beklemeyi göze alamayınca kontrol randevusu kolayca ertelenir.
Bu yüzden ilk görüşmede kontrollerin bir kısmının telefonla ya da görüntülü görüşmeyle yapılıp yapılamayacağını sorun. Çevrim içi takip, tartılmayı ve ölçüm almayı yüz yüze görüşmeye bırakır; aradaki haftalarda ise iş görür.
İlk görüşmede size neler sorulmalı
İyi bir ilk görüşme, size bir şey anlatılmasından çok sizin dinlenmenizle geçer. Bir diyetisyenin sizi tanımadan plan yazması mümkün değildir. İlk görüşmede şu konuların açılmasını bekleyin:
- Sağlık geçmişiniz, varsa tanı konmuş hastalıklarınız ve kullandığınız ilaçlar
- Yakın tarihli kan tahlilleriniz
- Ne iş yaptığınız, mesai saatleriniz, gün içinde ne kadar hareket ettiğiniz
- Evde yemeği kimin pişirdiği, sofrada kimlerin oturduğu
- Neyi severek yediğiniz, neyi asla yemeyeceğiniz
Son ikisi küçümsenmesin. Kalabalık bir evde yemek bir kişi için ayrı pişmez; tencereye mantı giriyorsa herkes mantı yer. Plan bu gerçeği hesaba katmıyorsa ikinci haftada dağılır.
Görüşme on dakikada bitiyor ve elinize önceden basılmış bir liste veriliyorsa, o liste sizin için yazılmamıştır.
Sizin sormanız gerekenler
Görüşme tek taraflı olmamalı. Karar vermeden önce şunları da öğrenin:
Kontroller ne sıklıkla yapılacak ve her kontrol ne kadar sürecek? Ücret seans başına mı alınıyor, yoksa paket mi? Paket alırsanız, araya bir hastalık ya da yolculuk girdiğinde ne olur? Kontroller arasında bir soru sormanız gerekirse nasıl ulaşacaksınız?
Bir de Kayseri’ye özgü bir soru önerelim: “Mantıyı ve pastırmayı hiç yiyemeyecek miyim?” Bu sorunun cevabı, karşınızdakinin nasıl çalıştığını hızlıca gösterir. Hepsini bir kalemde silen bir plan kısa sürede yorar. Ne zaman, ne kadar ve yanına ne konarak yenebileceğini konuşan bir plan ise sizinle birlikte yaşar. Bu konuyu Kayseri mutfağı ve denge sayfasında ayrıca ele aldık.
Uzak durulacak vaatler
Aşağıdakilerden birini duyarsanız durun ve düşünün:
- Belirli bir sürede belirli bir kilo vereceğinizin garanti edilmesi
- “Kesin sonuç”, “mucize”, “zahmetsiz” gibi sözler
- Programın, aynı kişiden alınacak takviye, çay, toz ya da paketli ürüne bağlanması
- Tahlil görülmeden “detoks” ya da uzun süreli aç kalma önerilmesi
- Hekiminizin verdiği ilacı azaltmanızın ya da bırakmanızın söylenmesi
- “Doktora gerek yok, ben hallederim” tavrı
Kilo vermek kişiden kişiye değişir. Sizin yaşınızı, sağlığınızı, iş temposunu bilmeden kimse size bir süre ve rakam söyleyemez. Söylüyorsa, aslında bir reklam cümlesi kuruyordur.
İlaç konusu ayrıca önemlidir. Diyetisyen beslenme planınızı değiştirebilir; ilacınızı değiştirme yetkisi hekimindir.
Kontrollerde ne olmalı
İlk görüşme kadar sonraki kontroller de önemlidir. Bir kontrol yalnız tartıya çıkıp yeni bir liste almakla geçmemeli.
Tartı ve ölçümler yapılır, evet. Ama asıl konuşulması gereken, geçen sürenin nasıl geçtiğidir. Hangi öğün zorladı, hangi gün plan tutmadı, bir düğün ya da misafir sofrası araya girdi mi? Planı bu cevaplara göre değiştiren bir diyetisyen sizinle çalışıyordur. Her seferinde aynı listeyi yeniden basan biri ise yalnızca listeyi takip ediyordur.
Zor geçen bir haftayı saklamayın. Bayram haftasında ya da kar yüzünden evden çıkılmayan günlerde düzen bozulabilir; bunu söylemek, bir sonraki benzer haftanın nasıl geçirileceğini konuşmanın yolunu açar. Sizi azarlayan değil, birlikte çözüm arayan birini seçin.
Ücret ve süre: hesabı baştan yapın
Ücretler muayenehaneden muayenehaneye değişir ve burada bir rakam vermiyoruz. Karşılaştırma yaparken yalnız toplam fiyata değil, o fiyatın neyi kapsadığına bakın: kaç kontrol, kaç haftalık süre, aradaki mesaj desteği, ölçüm cihazı.
Uzun bir paketi ilk gün peşin ödemek zorunda değilsiniz. Önce tek bir görüşme yapıp nasıl hissettiğinize bakmak çoğu zaman daha akıllıcadır. İyi bir diyetisyen buna itiraz etmez.
Sürede de gerçekçi olun. Beslenme alışkanlığı birkaç haftada oturmaz. Size birkaç ayı göze almanız gerektiği söyleniyorsa, bu dürüst bir cevaptır.
Ne zaman başka birine geçmeli
Bir diyetisyenle başladınız diye onunla bitirmek zorunda değilsiniz. Birkaç kontrolden sonra şunları fark ediyorsanız başka birini düşünmenin zamanı gelmiş olabilir:
Plan hayatınıza hiç uymuyor ve bunu söylediğinizde bir şey değişmiyor. Kontroller birkaç dakikada bitiyor, sorularınız geçiştiriliyor. Her görüşmede bir ürün ya da yeni bir paket öneriliyor. Sağlık durumunuzla ilgili bir şikâyetinizi anlattığınızda sizi hekime yönlendirmek yerine “devam edin” deniyor.
Ayrılmak için kimseye açıklama borçlu değilsiniz. Yeni biriyle başlarken önceki kontrollerde tutulan ölçümleri ve tahlillerinizi yanınızda götürün; baştan başlamak zorunda kalmazsınız.
Bazen sorun kişide değil, zamanlamadadır. Yoğun bir iş dönemine ya da taşınmaya denk gelen bir başlangıç zorlanabilir. Bunu da açıkça konuşmak, bir ara verip sonra devam etmek mümkün.
Hekiminizle birlikte ilerleyin
Tansiyon, şeker, tiroit, böbrek ya da kalp rahatsızlığınız varsa, hamileyseniz veya emziriyorsanız, düzenli ilaç kullanıyorsanız diyetisyene gitmeden önce hekiminizle konuşun. Yeme davranışınızla ilgili sizi kaygılandıran bir durum varsa, bunu da açıkça söyleyin. Bu durumlarda diyetisyen hekiminizle birlikte çalışmalıdır, onun yerine değil.
Aday bulmak için
Bu sitede diyetisyen ismi, adresi ya da telefonu listelemiyoruz. Aday ararken Türkiye’deki diyetisyenleri illere göre toplayan İdeal Kilo’nun diyetisyen dizinine göz atabilirsiniz. Bulduğunuz kişiyle ilk görüşmeye gitmeden önce bu sayfadaki soruları yanınıza alın. Aklınıza takılan başka bir şey varsa sorular ve cevaplar sayfasına bakın.